سرطان سینه چیست؟

سرطان سینه، رشد مهار نشده‌ی سلولهای غیر طبیعی است كه در نواحی مختلف سینه ایجاد می شود. این اتفاق ممكن است در بافتهای مختلف مانند مجاری‌ای كه شیر را انتقال می‌دهند، در بافت تولید كننده‌ی شیر و در بافت غیر غددی رخ دهد. 

سرطان سینه پس از سرطان پوست دومین سرطان شایع در زنان است. هر ساله تعداد زیادی از مبتلایان به سرطان سینه تشخیص داده می‌شوند و تعدادی نیز جان خود را از دست می‌دهند. خطر ابتلا به سرطان سینه با افزایش سن بیشتر می شود. 

در حدود سه چهارم از موارد بیماری در زنان بالای 50 سال ایجاد می شود. 

 به جز سن سایر عوامل خطر شامل این موارد هستند:

* سابقه‌ی فامیلی سرطان سینه

* سابقه‌ی قبلی ابتلا به سرطان سینه و یا برخی موارد غیر طبیعی دیگر در بافت سینه

* افزایش مواجهه زنان با هورمون استروژن كه در شرایط زیر رخ می دهد:

* بروز اولین دوره‌ی قاعدگی قبل از 13 سالگی

* یائسگی بعد از 51 سالگی

* استفاده از درمان جایگزینی هورمون با استروژن

* افرادی كه در طول زندگی باردار نشده‌اند و یا اولین بارداری آنها بعد از 30 سالگی بوده است.

* اضافه وزن و چاقی خصوصاً بعد از یائسگی

* مصرف الكل

* زندگی بی تحرك و فعالیت بدنی كم

اگرچه این بیماری در زنان بسیار شایع‌تر است اما در مردان نیز روی می‌دهد.

  علائم:

علائم سرطان سینه شامل این موارد هستند:

* وجود توده و یا افزایش ضخامت در سینه و یا ناحیه‌ی زیر بغل

* ترشح شفاف یا خونی از سینه

* پوسته‌ریزی در نوك سینه

*  فرو رفتن نوك سینه به داخل

* قرمزی و یا تورم سینه

* فرو رفتگی پوست سینه كه در آن پوست، حالتی شبیه به پوست پرتقال پیدا می كند.

* وقوع تغییر شكل سینه كه موجب متفاوت شدن آن با سینه‌ی دیگر شود. 

* زخم در پوست سینه كه بهبود پیدا نكند.
 

تشخیص:

پزشك شما در باره‌ی عواملی كه خطر بروز سرطان سینه را افزایش می دهد سوال می كند.  مخصوصاً اگر سابقه‌ی فامیلی بیماری وجود داشته‌باشد. سوالاتی نظیر:

 احساس توده یا افزایش ضخامت در سینه، تو رفتگی نوك سینه و یا ترشح از نوك سینه، تورم و یا تغییر در شكل ظاهری سینه،  قرمزی یا فرو رفتگی پوست سینه و بزرگ شدن غدد لنفاوی زیر بغل.

اگر در معاینات توده‌ای یافت شود و یا در عكسهای رادیولوژی بافت غیر طبیعی وجود داشته‌باشد پزشك شما ارزیابی بیشتر را برای بررسی سرطان سینه احتمالی توصیه خواهد كرد.

 در برخی موارد قدم بعدی بررسی سونوگرافی است تا قوام توده را مشخص كند.  سونوگرافی نشان می‌دهد كه توده یك بافت توپر و سفت است و یا اینكه یك كیست پر از مایع و غیر سرطانی است.

 اگر توده سفت باشد پزشك نمونه‌برداری را توصیه می كند. این به این معنی است كه بافت غیر طبیعی برای بررسی آزمایشگاهی فرستاده می‌شود.

 ممكن است بدون انجام سونوگرافی نمونه برداری انجام شود. ممكن است از توده نمونه‌برداری شود و یا كل توده برای بررسی آزمایشگاهی فرستاده شود. نمونه‌برداری وجود سرطان سینه را اثبات می‌كند. 

دوره‌ی بیماری:

سرطان سینه تا زمانی كه درمان نشود رشد می‌كند و منتشر می‌شود.

پیشگیری:

اگرچه این اقدامات مصون ماندن ازسرطان سینه را تضمین نمی‌كنند اما به پیشگیری از آن كمك می‌كنند.

* سیگار نكشید

* وزن خود را در حد طبیعی و مناسب حفظ كنید

* مرتب ورزش كنید.

* مصرف الكل را محدود كنید. 

* رژیم غذایی سالمی داشته باشید كه حاوی مقادیر زیادی از سبزیجاتی مانند كلم بروكلی،  كلم و گل كلم باشد.

* در حال حاضر توصیه سازمانهای تحقیقاتی- بهداشتی بیانگر تشویق افراد به انجام معاینه فردی و یا عدم انجام آن نیست.  اما اگر سن شما زیر 40 سال است هر سه سال یك بار و در صورتی كه بالای 40 سال دارید هر ساله باید توسط پزشك معاینه شوید. 

* بررسی رادیوگرافی سینه یا ماموگرافی را به صورت مرتب انجام دهید. 

ماموگرام می‌تواند سرطان سینه را 5-2 سال پیش از اینكه تبدیل به یك توده‌ی قابل لمس شود نشان دهد. اگرچه بر سر تناوب انجام ماموگرافی‌ها اختلاف نظر وجود دارد، اما بسیاری از متخصصان همچنان توصیه می‌كنند كه زنان بالای 40 سال سالیانه یك ماموگرافی انجام دهند.  

محققان اختلال در برخی ژنها را در بروز سرطان سینه‌ی ارثی موثر می‌دانند و زنانی كه سابقه‌ی فامیلی بروز بیماری را دارند باید مشاوره‌ی ژنتیكی داشته‌باشند.

درمان:

درمان سرطان سینه به عوامل مختلفی بستگی دارد. ممكن است درمان جراحی به صورت برداشتن جزئی تا كامل سینه انجام شود و درمانهای مكمل مانند درمان دارویی، درمان هورمونی، شیمی درمانی و رادیوتراپی انجام گیرند. 

نوشته : دكتر فريد آل اكبراف

برگرفته شده از گروه ایران - ایران

آلپاکا Alpaca

آلپاکا گونه اهلی شده گونه شترهای جنوب آمریکا است که از گونه وحشی آلپاکاها گرفته شده است. ظاهر این حیوان مانند گوسفند است البته با رنگهایی متنوع و گردنی بلندتر، در حالیکه گوسفندها تنها در رنگ سفید پرورش داده می شوند.

 آلپاکاها به صورت گله ای نگهداری می شوند و در طول سال در ارتفاعات کوههای آند، پروی جنوبی، بولیویای شمالی و شیلی شمالی که 3500 الی 5000 متر بالاتر از سطح دریا هستند می چرند.

آلپاکا بسیار کوچکتر از لاما است و برخلاف آنها برای باربری مناسب نیستند. اما الیاف فیبری در آنها با ارزش است که البته این الیاف پشمی نیستند. بافتهایی را که میتوان با استفاده از الیاف این حیوان بافت عبارتند از: پتو، ژاکت، کلاه، دستکش، روسری، انواع متنوعی از منسوجات و بارانی در امریکای جنوبی و ژاکت، جوراب و کت در دیگر قسمتهای جهان. این فیبرهای در بیش از 52  رنگ در پرو، 12 رنگ در استرالیا و 22 رنگ در آمریکا وجود دارند.

میمون شبگرد هندی Tarsier

میمون شبگرد هندی گونه مخصوصی از این خانواده است. تکامل ژنتیکی این میمون سالها مورد بحث قرار داشت تا آنکه آن را نزدیک به گروه simiansطبقه بندی نمودند.

میمون شبگرد هندیچشمانی درشت و پاهایی کشیده دارد. پاهایشان در امتداد استخوان قوزک پایشان است که البته نامشان نیز بر همین اساس برگزیده شده است. اصولا حشره خوار هستند و حشرانت را با پریدن بر روی آنها شکار می کنند اما از پرندگان و مارها نیز تغذیه می کنند. این میمونها در حین پریدن از درختی به درختی دیگر قادرند تا پرندگان را حتی در حال پرواز نیز شکار کنند. بارداری در این حیوانات 6 ماه به طول می انجامد و پس ازان تنها یک نوزاد به دنیا میآورند. میمون شبگرد هندی ذاتاً شبگرد است اما مانند دیگر حیوانات شبگرد ممکن است برخی از این میمونها در روز نیز فعالیتهایی زاید با کم داشته باشند. با این وجود بر خلاف دیگر حیوانات شبگرد فاقد روشنایی چشم در شب هستند. بعلاوه دارای ویژگیهای استثنایی حیوانات شبگرد نیز هستند.

سوسمار گردن چین دار

نام سوسمار گردن چین دار یا سوسمار یا اژدهای چین دار به دلیل وجود لایه ای از پوست ناهموار که معمولاً به سمت سر و گردن این سوسمار تا شده انتخاب شده است. گردن این حیوان توسط ستون فقرات بلند و غضروفی حمایت می شود. این سوسمار در هنگام ترس دهانش را کاملاً باز میکند به نحویکه دهان صورتی و زردش کاملاً نامایان می شود، سپس پوست اطراف گردنش با باز می کند به صورتیکه رنگ نارنجی کمرنگ آن مشخص شود. البته این امر به تنظیم دمای بدن وی نیز کمک می کند.

طول حیوان بالغ به 1 متر می رسد. روی زمین با 4 دست و پا راه می روند. درهنگام خطر بر روی 4 پا می دوند و نهایتاً بر روی پاهای عقبی سرعت می گیرند. جنس نر این حیوان در دوران بلوغ و جوانی به طور قابل ملاحظه ای از جنس ماده آن بزرگتر است. پوست دور گردن و صدای هیس هیس این سوسمار به منظور ترساندن حیوانات شکارچی نیز کاربرد دارد. در هنگام حمله حیوانات شکارچی، سوسمار گردن چین دار با دو پای خود از نزدیکترین درخت بالا رفته و در بالاترین نقطه خود را مستتر می سازد.

نهنگ دریایی قطب شمال

نهنگ دریایی قطب شمال از گونه بالهای قطب شمال است. این حیوان به ندرت در جنوب عرض جغرافیایی N 70 یافت می شود. نهنگ دریایی قطب شمال یکی از دو گونه والهای سفید از خانواده  Monodontidae ها است و احتمالاً مربوط به خانواده دلفینهای Irrawaddy نیز می شود. نام انگلیسی نهنگ دریایی قطب شمال (narhval) از نام هلندی آن به معنای "جسد" و بدلیل رنگ آن گرفته شده است.

در برخی از نقاط جهان نیز از آن بعنوان ream fish  نیز یاد می شود.

بوزینه کوتاه قد

این بوزینه نوعی میمون است که در جنگلهای بارانی برزیل غربی، جنوب شرقی کلومبیا، اکوادور و پروی شرقی زندگی می کند. این حیوان یکی از کوچکترین پستانداران نخستین است. طول بدن این حیوان بین 14 الی 16 سانتی متر(به استثنای دمی به طول 15 تا 20 سانتی متر) و کوچکترین میمون است.  وزن جنس نر بوزینه کوتاه قد حدود 140 گرم و وزن جنس ماده ان در حدود 120 گرم است.

موهای بوزینه کوتاه قد گندم گون و دمش گرد است که گاه مکن است طول آن به اندازه بدنش باشد. دستهایشان مخصوص بالا رفتن از درخت و ویژگی بارز این گونه است. از دسته حیوانات همه چیز خور بوده و از میوه جات، برگها، حشرات و حتی گاهی از حیوانات خزنده کوچک نیز تغذیه می کنند. اگرچه غذای اصلیشان شیره درختان است. تخصص اصلی آنها در سوراخ کردن تنه درختان به کمک دندان پیشینشان است. متاسفانه بدلیل جثه کوچک و حرکات سریع به ندرت در محیط وحش دیده می شود.  بوزینه کوتاه قادر است به مدت 11 سال در قفس زندگی کند.

ماهی بادکنک

ماهی بادکنک در آبهای عمیق سواحل استرالیا و تاسمانیا زندگی میکند. بدلیل عدم دسترسی به محل زندگی این ماهی به ندرت توسط انسانها دیده می شود.

ماهی بادکنک در اعماقی از دریا زندگی می کند که فشار آب بسیار بیشتر از فشار سطح دریا است، بنابراین کیسه های گاز در آنجا غیر قابل استفاده هستند. برای آنکه این ماهی بتواند در آب شناور بماند، گوشتی ژلاتینی با چگالی کمتر از چگالی آب دارد و همین ام رموجب می شود تا ماهی بادکنکی بدون صرف میزان زیادی از انرژی در سطح آب شناور بماند. از آنجاییکه ماهی بادکنکی مواد معلقی را که در روبرویش شناور هستند را می خورد بنابراین عدم داشتن ماهیچه یک خصوصیت منفی محسوب نمی شود.

پلاتیپوس

پلاتیپوس یک نیمه آبزی و ساکن مناطق استرالیای غربی و تاسمانیا است که به همراه 4 گونه جوجه تیغی استرالیایی یکی از 5 گونه باقی مانده پستانداران تخم گذار است. این دسته تنها  پستاندارانی هستند که به جای به دنیا آوردن نوزاد تخم ریزی می کنند. اگرچه شماری از گونه های مشابه یافت شده است اما پلاتیپوس تنها باقی مانده از نژادش است.  

ظاهر عجیب این پستاندار تخم گذار با منقاری شبیه اردک به نظر تقلبی می رسد. پلاتیپوس یکی از پستاندارن زهر دار است.در قسمت پاهای پشتی جنس نر این حیوان شاخکی حاوی سم وجود دارد که این سم بسیار برای انسانها دردناک است. پلاتیپوس بدلیل خصوصیات بیولوژیکی تکاملی بسیار مورد توجه محققان قرر دارد.

تا اوایل قرن 20 پلاتیپوس را به دلیل پوستش شکار می کردند اما بعدها مورد محافظت قرار گرفت.

Shoebill  

Shoebill پرنده ای بزرگ و از خانواده لک لک ها است. این اسم بدلیل منقار کفش مانند این پرنده بر آن نهاده شده است.

طول این پرنده 2/1 متر به وزن 6/5 کیلوگرم و عرض بالهایش 33/2 متر است. رنگ پرنده بالغ خاکستری و پرنده جوان قهوه ای است و در مناطق گرمسیر آفریقا زندگی می کند.

Shoebill اخیراً به لیست پرنده شناسی اضافه شده است. این پرنده در قرن 19 با ورود مقداری از پوستش به اروپا شناخته شد. در تصاویر مصری نمایش دادن این پرنده بعنوان پرنده ای با کفش (بدلیل اسمش) به اعراب دیده می شود.

خرچنگ Yeti   

خرچنگ  Yeti در سال 2005 در اقیانوس آرام کشف شد. طول این خرچنگ 10 پا تقریباً 15 سانتی متر است و بدلیل مقدار کرک (کرک مانند) سفیدی که بدنش را پوشانده است قابل توجه می باشد.

این خرچنگ در مارس 2005 توسط گروه رابرت ویرجینهوک که درباره آبزیان آکواریومی تحقیق می کردند کشف و در 7 مارس 2006 گزارش داده شد. چشمان این حیوان بسیار ریز و فاقد رنگدانه  است به نحویکه کور به نظر می رسد.

انبرهای پرمویش حاوی باکتری filamentous  است که از آن برای رفع مسمومیت مواد معدنی موجود در آب استفاده می کند. اگرچه که یک موجود گوشتخوار است اما ممکن است از این باکتریها تغذیه کند. البته گاهی جلبکهای سبز و میگوهای کوچک نیز را می خورد.

زیست شناسی ‍‍علم بررسی و مطالعه موجودات زنده  و  تاثیر آنها بر محیط  است. این علم  به همراه شیمی ریاضی و فیزیک‍ علوم پایه  را شامل می شوند.

   دانش اموزان برای انتخاب رشته تجربی می بایست حتما در این درس در سال اول دبیرستان نمره لازم را کسب کنند. در آزمون کنکور تجربی این درس دارای ضریب چهار می باشد بنابراین برای موفقیت در این آزمون باید داوطلبان کنکور تجربی مهارت کافی را در زیست شناسی کسب کرده باشند.

   مجموعه زیست شناسی بسیار گسترده و بوده و شامل علوم زیر می باشد:

گیاهشناسی ‍. جانورشناسی . ژنتیک . زیست شناسی سلولی و مولکولی . میکروب شناسی . باکتری شناسی . ویروس شناسی. انگل شناسی. بافت شناسی. قارچ شناسی . اکولوژی یا بوم شناسی. تکامل. بیو شیمی. بیو فیزیک  و بیوتکنولوژی

   که علاقمندان به یک از رشته های فوق باید در آزمون کنکور تجربی شرکت کنند و پس از کسب رتبه مناسب وارد رشته مورد علاقه خود بشوند.